[Skip to content]

EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association EPDA - European Parkinsons Disease Association
EPDA - European Parkinsons Disease Association
LIFE WITH PARKINSON'S
.

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΜΗ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ

Τα μη κινητικά συμπτώματα της νόσου του Πάρκινσον είναι εκείνα που δεν σχετίζονται με τις κινητικές δυσκολίες. Αν και η νόσος του Πάρκινσον ορίζεται παραδοσιακά ως κινητική διαταραχή, συσχετίζεται και με μια ευρεία σειρά συμπεριφορικών/νευροψυχιατρικών και σωματικών συμπτωμάτων που μπορούν να έχουν μεγάλο αντίκτυπο στην ποιότητα ζωής. Αυτά τα συμπτώματα μπορούν να εμφανιστούν σε οποιοδήποτε στάδιο της νόσου του Πάρκινσον, από το πολύ πρώιμο, πριν ακόμα εντοπιστούν τα κινητικά συμπτώματα, έως το πολύ προχωρημένο στάδιο. Τα μη κινητικά συμπτώματα μπορούν, τελικά, να κυριαρχήσουν στη νόσο, καθώς αυτή εξελίσσεται.
Τα αίτια των μη κινητικών συμπτωμάτων δεν έχουν γίνει ακόμα καλά κατανοητά. Πιστεύεται ότι η βλάβη τόσο στο ντοπαμινεργικό όσο και το μη ντοπαμινεργικό σύστημα μπορεί να συντελέσει στην εμφάνισή τους.1 Στη νόσο του Πάρκινσον, τα νευρικά κύτταρα που παράγουν ντοπαμίνη και βρίσκονται σε διάφορες περιοχές του εγκεφάλου, οι οποίες ρυθμίζουν τις συμπεριφορικές και τις σωματικές λειτουργίες, εκφυλίζονται προοδευτικά και πιο απότομα απ' ό,τι κατά τη φυσιολογική πορεία γήρανσης του ανθρώπου. Συνεπώς, η ποσότητα της ντοπαμίνης στον εγκέφαλο ελαττώνεται συνεχώς, δημιουργώντας έλλειψη. Αυτή η έλλειψη δεν επηρεάζει μόνο τις κινήσεις του σώματος, αλλά μπορεί να έχει αντίκτυπο και στα νεύρα που ελέγχουν άλλες σωματικές λειτουργίες, όπως ο ύπνος και η ικανότητα αίσθησης του πόνου, οδηγώντας στην εμφάνιση συγκεκριμένων μη κινητικών συμπτωμάτων.1 Πρόσφατα, προέκυψαν επίσης στοιχεία που καταδεικνύουν το ρόλο άλλων εγκεφαλικών διαβιβαστών (δηλαδή, συμπτώματα που δεν σχετίζονται με την έλλειψη ντοπαμίνης), κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε άλλα μη κινητικά συμπτώματα, όπως η κατάθλιψη και η ακράτεια.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Chaudhuri KR, Healy DG, Schapira AH. Nonmotor symptoms of Parkinson’s disease: diagnosis and management. Lancet Neurol 2006;5(3):235-45
Τα μη κινητικά συμπτώματα μπορεί να υπάρχουν σε κάθε στάδιο της νόσου του Πάρκινσον και η συχνότητά τους αυξάνεται με τη διάρκεια της νόσου. Ορισμένα συμπτώματα είναι πιο κοινά από κάποια άλλα. Η πολυπλοκότητα της διαδικασίας αναγνώρισης και κατανόησης των μη κινητικών συμπτωμάτων καθιστά δύσκολο τον προσδιορισμό της συχνότητας εμφάνισής τους.1 Οι γιατροί δεν αναγνωρίζουν τα μη κινητικά συμπτώματα έως και στο 50% των περιπτώσεων.1,2 Ο πόνος, για παράδειγμα, ένα από τα πλέον συχνά μη κινητικά συμπτώματα, μπορεί να επηρεάσει το 40% με 75% των ατόμων με νόσο του Πάρκινσον. Πρόσφατες έρευνες αποκάλυψαν ότι σχεδόν το 90% των πασχόντων από τη νόσο του Πάρκινσον έχει τουλάχιστον ένα μη κινητικό σύμπτωμα, ενώ περίπου το 10% έχει έως και πέντε μη κινητικά συμπτώματα.3

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Merello MJ, Fernandez HH. Message from your medical editors: September 2008: Movement Disorders Society
  2. Williams DR, Lees AJ. How do patients with Parkinsonism present? A clinicopathological study. Internal Med J 2009;39(1):7-12
  3. Weintraub D, Comella CL, Horn S. Parkinson’s disease--part 1: pathophysiology, symptoms, burden, diagnosis, and assessment. Am J Manag Care 2008;14(2 Suppl):S40-8

Στα πρώιμα στάδια της νόσου του Πάρκινσον, ενδέχεται να είναι δύσκολο να προσδιοριστεί αν κάποιο μεμονωμένο σύμπτωμα σχετίζεται με την πάθηση, ειδικά αν δεν υπάρχουν εμφανή κινητικά συμπτώματα. Πολλοί άλλοι παράγοντες, όπως οι ανεπιθύμητες ενέργειες φαρμάκων και τυχόν άλλες παθήσεις, μπορούν να προκαλέσουν συμπτώματα παρόμοια με τα μη κινητικά συμπτώματα της νόσου του Πάρκινσον. Αν υπάρχουν πιθανολογούμενα μη κινητικά συμπτώματα, είναι σημαντικό να συμβουλεύεστε κάποιον ειδικό, ο οποίος θα μπορέσει να τα διερευνήσει περαιτέρω.
Εξ ορισμού, η νόσος του Πάρκινσον αποτελεί κινητική διαταραχή. Αν και τα μη κινητικά συμπτώματα αποτελούν σημαντικό μέρος της πάθησης, τα τρέχοντα διαγνωστικά κριτήρια εστιάζουν στον εντοπισμό των κλασικών κινητικών συμπτωμάτων της νόσου του Πάρκινσον, δηλαδή τη δυσκαμψία, τον τρόμο ηρεμίας και τη βραδυκινησία.1 Τα μη κινητικά συμπτώματα, όπως οι οσφρητικές ανωμαλίες, οι διαταραχές του ύπνου (ειδικά η διαταραχή συμπεριφοράς του ύπνου REM), η δυσκοιλιότητα και η κατάθλιψη συχνά ενδέχεται να προηγούνται των κινητικών συμπτωμάτων και μπορούν να λειτουργήσουν ως πρώιμοι δείκτες που βοηθούν τους γιατρούς να θέσουν τη διάγνωση της νόσου του Πάρκινσον, αλλά αυτήν τη στιγμή δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν από μόνα τους για την πραγματοποίηση της διάγνωσης.2

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Parkinson’s disease: national clinical guideline for diagnosis and management in primary and secondary care. National Institute for Health and Clinical Excellence, London, 2006
  2. Poewe W. Non-motor symptoms in Parkinson’s disease. Eur J Neurol 2008;15(Suppl 1):14-20
Συχνά, υπάρχει η λανθασμένη αντίληψη ότι τα μη κινητικά συμπτώματα εμφανίζονται μόνο στα μεταγενέστερα στάδια της νόσου του Πάρκινσον. Πολλά συμπτώματα, όπως οι οσφρητικές ανωμαλίες (μεταβολές της αίσθησης της όσφρησης), η κατάθλιψη, η δυσκοιλιότητα, κάποιες διαταραχές του ύπνου και η στυτική δυσλειτουργία, μπορεί να προηγηθούν κατά πολλά χρόνια των κινητικών συμπτωμάτων και της διάγνωσης της νόσου του Πάρκινσον.1,2

 Συμπτώματα όπως η άνοια, η έκπτωση των γνωστικών λειτουργιών (βραδύτητα σκέψεων, συλλογισμού και αντίληψης), η ορθοστατική υπόταση (η ξαφνική πτώση της αρτηριακής πίεσης) παρατηρούνται συχνότερα στα μεταγενέστερα στάδια της νόσου.1

 Όλα τα μη κινητικά συμπτώματα, ανεξάρτητα από το χρόνο που εμφανίζονται για πρώτη φορά, τείνουν να επιδεινώνονται καθώς η νόσος του Πάρκινσον εξελίσσεται.1

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Antonini A. Non-motor symptoms in Parkinson’s disease. European Neurological Review 2009;4(2):25- 27
  2. Chaudhuri KR. Non-motor symptoms of Parkinson’s disease. Oxford: Oxford University Press, 2009
Δεν είναι ακόμα δυνατό να προβλεφθεί ποια συμπτώματα θα επηρεάσουν κάθε άτομο, ενώ η σοβαρότητα των συμπτωμάτων μπορεί να ποικίλει σε μεγάλο βαθμό από άτομο σε άτομο. Τα συμπτώματα μπορούν επίσης να εμφανιστούν σε οποιοδήποτε στάδιο της νόσου του Πάρκινσον. Αυτό, σε συνδυασμό με τη δυσκολία της αναγνώρισης και κατανόησης των μη κινητικών συμπτωμάτων, καθιστά πρόκληση τον προσδιορισμό του αν θα εμφανιστούν σε κάθε πάσχοντα από τη νόσο του Πάρκινσον. Ωστόσο, τα έως τώρα στοιχεία υποδεικνύουν ότι τα μη κινητικά συμπτώματα αποτελούν καθολικό χαρακτηριστικό της νόσου του Πάρκινσον.1 Είναι σημαντικό οι γιατροί να προσέξουν όλα τα προειδοποιητικά σημάδια που ενδέχεται να υποδείξουν την εμφάνιση της νόσου του Πάρκινσον και να οδηγήσουν στη διάγνωσή της, καθώς η έγκαιρη θεραπεία έχει αποδειχθεί ωφέλιμη.2,3

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Poewe W. Non-motor symptoms in Parkinson’s disease. Eur J Neurol 2008;15(Suppl 1):14-20
  2. Olanow CW, Rascol O, Hauser R, Feigin PD, Jankovic J, Lang A et al. A double-blind, delayed-start trial of rasagiline in Parkinson’s disease. N Engl J Med 2009;361(13):1268- 78
  3. Parkinson Study Group. A controlled trial of rasagiline in early Parkinson’s disease. Arch Neurol 2002;59:1937-1943
Τα μη κινητικά συμπτώματα καθίστανται ολοένα και πιο συχνά και η ύπαρξή τους διαπιστώνεται σε όλη την πορεία της νόσου του Πάρκινσον.1 Σε γενικές γραμμές, τα συμπτώματα δεν υποχωρούν με την πάροδο του χρόνου· αντιθέτως, η σοβαρότητά τους τείνει να αυξάνεται με τη διάρκεια της νόσου.2 Δεν είναι ακόμα δυνατό να προβλεφθεί ποια μη κινητικά συμπτώματα ή πότε θα προσβάλλουν ένα άτομο με νόσο του Πάρκινσον, ενώ ο βαθμός σοβαρότητας των συμπτωμάτων ποικίλει από άτομο σε άτομο.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Poewe W. Non-motor symptoms in Parkinson’s disease. Eur J Neurol 2008;15(Suppl 1):14-20
  2. Antonini A. Non-motor symptoms in Parkinson’s disease. European Neurological Review 2009;4(2):25- 27
Καθώς είναι δύσκολο να προβλεφθεί αν και πότε θα εμφανιστούν μη κινητικά συμπτώματα, η πρόληψη ή η καθυστέρηση της εμφάνισης αυτών των συμπτωμάτων αποτελεί επίσης πρόβλημα. Μόλις αναγνωριστεί ένα σύμπτωμα, ωστόσο, ο αντίκτυπός του μπορεί να μειωθεί με την κατάλληλη διαθέσιμη θεραπεία.
Μελέτες έχουν δείξει ότι ορισμένες θεραπείες μπορούν να βοηθήσουν στην επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου του Πάρκινσον. Αυτές οι μελέτες χρησιμοποίησαν ως μέτρο βελτίωσης την Ενοποιημένη κλίμακα βαθμολόγησης της νόσου του Πάρκινσον (Unified Parkinson’s Disease Rating Scale, UPDRS).1 Η κλίμακα UPDRS λαμβάνει υπόψη τις επιπτώσεις της θεραπείας τόσο στα κινητικά όσο και τα μη κινητικά συμπτώματα, καθώς και στη γενική ποιότητα ζωής. Μέχρι σήμερα, οι μελέτες έχουν δείξει ότι αυτές οι θεραπείες, εφόσον χορηγηθούν εγκαίρως, ενδέχεται να βοηθήσουν στη συνολική επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου.2,3,4

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Goetz CG, Tilley BC, Shaftman SR. Movement Disorders Society-sponsored revision of the United Parkinson’s Disease Rating Scale(MDS-UPDRS): scale presentation and clinimetric testing results. Mov Disord 2008;23(15):2129-2170
  2. Olanow CW, Rascol O, Hauser R, Feigin PD, Jankovic J, Lang A et al. A double-blind, delayed-start trial of rasagiline in Parkinson’s disease. N Engl J Med 2009;361(13):1268- 78
  3. Olanow CW, Hauser RA, Jankovic J, Langston W, Lang A, Poewe W et al. A randomized, doubleblind, placebo-controlled, delayed start study to assess rasagiline as a disease modifying therapy in Parkinson’s disease (the ADAGIO study): rationale, design, and baseline characteristics. Mov Disord 2008;23(15):2194-201
  4. Poewe W, Hauser R, Lang A for the ADAGIO investigators. Rasagiline 1 mg/day provides benefits for non-motor symptoms in patients with early Parkinson’s disease. Neurology 2009;72(11 Suppl 3):A321 (P154)
Πολλά συμπτώματα της νόσου του Πάρκινσον, ειδικά τα κινητικά αλλά και ορισμένα μη κινητικά συμπτώματα, προκαλούνται από την παθολογική μείωση της ντοπαμίνης στον εγκέφαλο.1 Οι περισσότερες θεραπείες για τη νόσο του Πάρκινσον ενεργούν διορθωτικά ως προς αυτήν την έλλειψη ισορροπίας. Ωστόσο, δεν εξαρτώνται όλα τα μη κινητικά συμπτώματα από την έλλειψη ντοπαμίνης, οπότε κάθε σύμπτωμα πρέπει να αντιμετωπίζεται με την κατάλληλη θεραπεία. Για παράδειγμα, η κατάθλιψη στο πλαίσιο της νόσου του Πάρκινσον μπορεί ορισμένες φορές να αντιμετωπιστεί με αντικαταθλιπτικά, όπως οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης της σεροτονίνης (SSRI) και τα τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά, καθώς και με μη φαρμακολογικές θεραπείες. Ωστόσο, δεν υπάρχουν ακόμη επαρκή στοιχεία προς υποστήριξη της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας αυτών των θεραπειών για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης στη νόσο του Πάρκινσον. Υπάρχουν επίσης ανησυχίες ότι κάποια αντικαταθλιπτικά ενδέχεται να επιδεινώσουν τα κινητικά συμπτώματα ή να μειώσουν την αποτελεσματικότητα άλλων αντιπαρκινσονικών θεραπειών.2 Παρομοίως, λίγα είναι τα στοιχεία υπέρ ή κατά της αντιμετώπισης του πόνου, της υπερβολικής υπνηλίας κατά τη διάρκεια της ημέρας και της άνοιας στη νόσο του Πάρκινσον με χρήση τυπικών θεραπειών.2

 Η διαχείριση της αποτελεσματικής θεραπείας κάθε συμπτώματος πρέπει να γίνεται ξεχωριστά για κάθε περίπτωση, καθώς το κάθε άτομο ανταποκρίνεται διαφορετικά στα διάφορα φάρμακα ως προς την αποτελεσματικότητα και τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Chaudhuri KR, Schapira AH. Non-motor symptoms of Parkinson’s disease: dopaminergic pathophysiology and treatment. Lancet Neurol 2009;8(5):464-74
  2. Parkinson’s disease: national clinical guideline for diagnosis and management in primary and secondary care. National Institute for Health and Clinical Excellence, London, 2006
Καθώς κάποια κινητικά και μη κινητικά συμπτώματα οφείλονται στο ίδιο υποκείμενο αίτιο, δηλαδή στην ελάττωση της ντοπαμίνης στον εγκέφαλο, είναι δυνατόν η θεραπεία που αποκαθιστά αυτήν την ισορροπία να οδηγήσει στη βελτίωση των συμπτωμάτων και των δύο τύπων. Σε αυτού του τύπου τη θεραπεία ανταποκρίνονται ορισμένα μη κινητικά συμπτώματα, ήτοι: η κόπωση, η κατάθλιψη, η απάθεια, το άγχος, η στυτική δυσλειτουργία, ορισμένες ανωμαλίες του ουροποιητικού συστήματος, ο πόνος, η δυσκοιλιότητα, το σύνδρομο ανήσυχων ποδιών και οι περιοδικές κινήσεις των κάτω άκρων.1,2,3
Κάποια άλλα συμπτώματα δεν ανταποκρίνονται στη θεραπεία υποκατάστασης της ντοπαμίνης, ενώ μπορεί ακόμα και να επιδεινωθούν από αυτήν. Αυτά περιλαμβάνουν τα ακόλουθα: Σύνδρομο υπερπυρεξίας νόσου του Πάρκινσον (ξαφνική αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος), εξοίδηση (πρήξιμο) των ποδιών, καρδιακές επιπλοκές, παραισθήσεις, ψευδαισθήσεις, υπερβολική υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, αϋπνία, ναυτία, διάρροια, δυσκοιλιότητα και ορθοστατική υπόταση (ξαφνική πτώση της αρτηριακής πίεσης).3
Ένας ειδικός στη νόσο του Πάρκινσον θα είναι σε θέση να παράσχει συμβουλές σχετικά με το ποιες θεραπείες είναι κατάλληλες για τη διαχείριση των μεμονωμένων συμπτωμάτων κάθε ατόμου.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Poewe W, Hauser R, Lang A for the ADAGIO investigators. Rasagiline 1 mg/day provides benefits for non-motor symptoms in patients with early Parkinson’s disease. Neurology 2009;72(11 Suppl 3):A321 (P154)
  2. Stocchi F for the ADAGIO investigators. Benefits of treatment with rasagiline in fatigue symptoms in patients with early Parkinson’s disease. Neurology 2009;72(11 Suppl 3):A321(P2559)
  3. Chaudhuri KR, Schapira AH. Non-motor symptoms of Parkinson’s disease: dopaminergic pathophysiology and treatment. Lancet Neurol 2009;8(5):464-74
Όσο πιο σύντομα αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά τα συμπτώματα, τόσο λιγότερες θα είναι οι επιπτώσεις τους στην ποιότητα ζωής, ακόμα και λαμβανομένων υπόψη των πιθανών ανεπιθύμητων ενεργειών. Τα άτομα που δεν υποβάλλονται σε θεραπεία για τα συμπτώματα της νόσου του Πάρκινσον που εμφανίζουν έχουν χαμηλότερες βαθμολογίες στις δοκιμασίες αξιολόγησης της ποιότητας ζωής.1
Επίσης, αυξάνονται συνεχώς τα στοιχεία που υποδεικνύουν ότι συγκεκριμένες αντιπαρκινσονικες θεραπείες μπορούν να βοηθήσουν στην επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου,2,3 επιτρέποντας καλύτερη ποιότητα ζωής για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.4,5 Υπάρχει η ελπίδα ότι η καλύτερη κατανόηση των μη κινητικών συμπτωμάτων ενδεχομένως να βοηθήσει στην πιο έγκαιρη διάγνωση και, συνεκδοχικά, στην πιο έγκαιρη πρόσβαση στη θεραπεία.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. UK PD Non Motor Group. Report of the fourth meeting of the UK PD Non Motor Group: Non-motor symptoms of PD: what’s new? UK PD Non Motor Group, London,2009
  2. Findley L and Baker MG for European Parkinson’s Disease Association. Impact of Parkinson’s disease on patient participation in daily life: results of an international survey (1999). www.epda.eu.com/pdresources accessed 6th June 2010)
  3. Rahman S, Griffin HJ, Quinn NP, Jahanshahi M. Quality of life in Parkinson’s disease: the relative importance of the symptoms. Mov Disord 2008;23(10):1428- 34
  4. Olanow CW, Rascol O, Hauser R, Feigin PD, Jankovic J, Lang A et al. A double-blind, delayed-start trial of rasagiline in Parkinson’s disease. N Engl J Med 2009;361(13):1268- 78
  5. Olanow CW, Hauser RA, Jankovic J, Langston W, Lang A, Poewe W et al. A randomized, doubleblind, placebo-controlled, delayed start study to assess rasagiline as a disease modifying therapy in Parkinson’s disease (the ADAGIO study): rationale, design, and baseline characteristics. Mov Disord 2008;23(15):2194-201
Η άσκηση και οι αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορούν να βοηθήσουν στην ευεξία και την απόδοση των πασχόντων από τη νόσο του Πάρκινσον, αναφορικά τόσο με τα κινητικά όσο και με τα μη κινητικά συμπτώματα. Οι αλλαγές στον τρόπο ζωής, όπως η τακτική άσκηση και η φυσιοθεραπεία, θεωρείται ότι μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση των κινητικών συμπτωμάτων, κάτι που με τη σειρά του μπορεί να βοηθήσει με την κατάθλιψη και το άγχος. Παρομοίως, σε ό,τι αφορά συγκεκριμένα μη κινητικά συμπτώματα, κινήσεις όπως ένα πλούσιο σε ίνες διαιτολόγιο μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση της δυσκοιλιότητας. Ωστόσο, οι έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί σ' αυτό το πεδίο είναι περιορισμένες και, με περαιτέρω μελέτη, ενδέχεται να ανακαλυφθούν επιπλέον μη φαρμακολογικές θεραπείες.
Μια πιθανή ανεπιθύμητη ενέργεια ορισμένων φαρμάκων που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση των κινητικών συμπτωμάτων είναι η εμφάνιση μη κινητικών συμπτωμάτων. Αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν, σε διάφορους βαθμούς: Σύνδρομο υπερπυρεξίας νόσου του Πάρκινσον (ξαφνική αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος), εξοίδηση (πρήξιμο) των ποδιών, καρδιακές επιπλοκές, παραισθήσεις, ψευδαισθήσεις, υπερβολική υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, αϋπνία, ναυτία, διάρροια, δυσκοιλιότητα και ορθοστατική υπόταση (ξαφνική πτώση της αρτηριακής πίεσης).1 Ένας συνδυασμός διαφορετικών θεραπειών και άλλων παραγόντων μπορεί να συντελέσει στην εμφάνιση ενός συγκεκριμένου συμπτώματος.2
Είναι σημαντικό να διαβάζετε το πληροφοριακό φυλλάδιο ασθενούς που συνοδεύει κάθε φάρμακο για περαιτέρω λεπτομέρειες και να συμβουλεύεστε κάποιον ειδικό προκειμένου να καθορίζετε το πραγματικό υποκείμενο αίτιο κάθε συμπτώματος.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Parkinson Study Group. A controlled trial of rasagiline in early Parkinson’s disease. Arch Neurol 2002;59:1937-1943
  2. Parkinson’s disease: national clinical guideline for diagnosis and management in primary and secondary care. National Institute for Health and Clinical Excellence, London, 2006
Το ενδιαφέρον και η παραδοχή ότι τα μη κινητικά συμπτώματα αποτελούν σημαντική και υπολογίσιμη πλευρά της νόσου του Πάρκινσον αυξάνονται συνεχώς. Ως εκ τούτου, έχουν γίνει κινήσεις για την αύξηση της κατανόησης με την ελπίδα να ανακαλυφθούν αποτελεσματικές και επιτυχημένες θεραπείες. Διεξάγονται συνεχώς έρευνες σε φάρμακα. Αυτήν τη στιγμή αναπτύσσονται πολλά καινούρια αντιπαρκινσονικά φάρμακα 1,2,3 καθώς και καινούριες χειρουργικές τεχνικές και γονιδιακή θεραπεία.

 

βιβλιογραφικες αναφορες


  1. Olanow CW, Rascol O, Hauser R, Feigin PD, Jankovic J, Lang A et al. A double-blind, delayed-start trial of rasagiline in Parkinson’s disease. N Engl J Med 2009;361(13):1268- 78
  2. Poewe W, Hauser R, Lang A for the ADAGIO investigators. Rasagiline 1 mg/day provides benefits for non-motor symptoms in patients with early Parkinson’s disease. Neurology 2009;72(11 Suppl 3):A321 (P154)
  3. Stocchi F for the ADAGIO investigators. Benefits of treatment with rasagiline in fatigue symptoms in patients with early Parkinson’s disease. Neurology 2009;72(11 Suppl 3):A321(P2559)
Υπάρχουν πολλές χρήσιμες πηγές πληροφόρησης που στοχεύουν συγκεκριμένα στα μη κινητικά συμπτώματα. Για περισσότερες πληροφορίες, επισκεφθείτε τους ακόλουθους ιστότοπους:
    • Διεθνής ομάδα για τα μη κινητικά συμπτώματα της νόσου του Πάρκινσον (International Parkinson’s Disease Non-Motor group, PDNMG):  www.pdnmg.com
    • Ευρωπαϊκή εταιρεία για τη νόσο του Πάρκινσον (European Parkinson’s Disease Association, EPDA):  www.epda.eu.com
    • Rewrite Tomorrow: www.rewritetomorrow.eu.com
    • Στρατηγικές αντιμετώπισης (Coping Strategies):  www.epda.eu.com/copingstrategies
    • Πληροφορίες για φάρμακα και χειρουργικές επεμβάσεις:  www.epda.eu.com/medinfo
    • Συνεργάτες και χορηγοί της EPDA:  www.epda.eu.com/partners
    • Βοήθημα λήψης αποφάσεων για τη νόσο του Πάρκινσον (Parkinson’s Decision Aid):  www.parkinsonsdecisionaid.eu.com
    • Πληροφορίες για το My PD: www.myPDinfo.com